Hakan Kaplan 
ABD ve İran, Hürmüz Boğazı’ndaki gerginliği sona erdirmek amacıyla iki haftalık şartlı bir ateşkes anlaşmasına vardılar. Bu durum, petrol fiyatlarında önemli bir düşüşe ve borsa endekslerinde yükselişe yol açtı. 8 Nisan 2026 tarihinde yapılan açıklamaya göre, iki ülke, Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişlerine izin verilmesi ve İran’a yönelik saldırıların durdurulması şartıyla bu ateşkesi kabul etti.
Anlaşmanın ardından, brent petrolün varil fiyatı yaklaşık %13 oranında düşerek 94,80 dolara geriledi. ABD’de işlem gören petrol de %15’ten fazla değer kaybederek 95,75 dolara düştü. Ancak bu fiyatlar, 28 Şubat’taki çatışmalar öncesi seviyelerin hala üzerinde. O dönemde petrol fiyatı yaklaşık 70 dolar civarındaydı.
Enerji maliyetleri, İran’ın ABD ve İsrail saldırılarına karşılık vermek amacıyla Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere saldırı tehdidinde bulunmasının ardından artış göstermişti. Hürmüz Boğazı, dünyanın en önemli petrol ve gaz geçiş noktalarından biri olarak kritik bir öneme sahiptir.
Ateşkes ilanının ardından Asya-Pasifik bölgesindeki borsa endeksleri 8 Nisan Çarşamba sabahı yükseliş gösterdi. Japonya’nın Nikkei 225 endeksi %5 değer kazanırken, Güney Kore’deki Kospi endeksi de yaklaşık %6 yükseldi. Hong Kong’da Hang Seng %2,8, Avustralya’da ise ASX 200 %2,7 oranında artış kaydetti. Ayrıca, ABD borsa vadeli işlemleri de Wall Street’in güne olumlu başlayacağına işaret ediyor.
Petrol fiyatlarındaki artış, özellikle Asya ülkelerini çeşitli önlemler almaya zorladı. Tayland, enerji tasarrufu amacıyla vatandaşlarını klimalar yerine kısa kollu tişört giymeye teşvik etti. Myanmar’da özel araçların plaka numarasına göre belirli günlerde trafiğe çıkmasına izin verilmeye başlandı. Bangladeş ise enerji tasarrufu için ülke genelinde planlı elektrik kesintileri uygulamaya koydu. Filipinler’de bazı kamu kurumları, çalışanların haftada en az bir gün evden çalışmalarını zorunlu kılarken, zorunlu olmayan seyahatleri yasakladı. Sri Lanka, yakıt tasarrufu sağlamak amacıyla kamu kurumlarında Çarşamba günlerini tatil ilan etti. Vietnam ise toplu taşıma kullanımı ve araç paylaşımını teşvik eden çağrılarda bulundu. Avustralya da benzer şekilde toplu taşımayı desteklemeye yönelik adımlar atıyor.
Bu tarihi ateşkes, hem bölgesel istikrar hem de küresel enerji piyasaları açısından büyük bir öneme sahip. Önümüzdeki iki hafta boyunca ABD ve İran, kalıcı bir çözüm için müzakerelerine devam edecek.
